Anjiyo nasıl yapılır?

Kısa bilgi
Anjiyo, damarların görüntülenmesi ve gerektiğinde aynı seansta tedavi edilmesi işlemidir. İşlem anjiyografi cihazı bulunan özel bir odada yapılır. Amaç, damar içini görüntüleyerek darlık, tıkanıklık, balonlaşma, kanama veya başka damar sorunlarını değerlendirmektir.

Halk arasında anjiyo denince çoğu zaman kalp anjiyosu anlaşılır. Oysa anjiyo bacak, kol, boyun, beyin, böbrek ve karın içi damarlar gibi birçok bölgede yapılabilir.

Anjiyo nasıl yapılır?

Anjiyo işleminin temel basamakları

• Hasta anjiyo masasına alınır ve işlem bölgesi temizlenir.
• Hastaların çoğunda sedasyon işlemi başlatılır ve hasta işlem sırasında herhangi bir ağrı, korku ya da endişe hissetmez.
• Giriş yapılacak yer (kasık, dirsek ya da el bilek bölgesi) lokal anestezi ile uyuşturulur.
• Giriş yapılacak yerden damara ultrason eşliğinde giriş yapılır. Bu şekilde giriş çok kısa zamanda başarıyla yapılır. Buraya plastik bir kılıf (hortum) yerleştirilir.
• 50-100 cm uzunluğunda, 1-1,5 mm kalınlığında “anjiyo kateteri” adı verilen ince plastik tüpler damar içinde istediğimiz damara ilerletilir.
• Hortum gibi olan bu kateterlerle istediğimiz damara ulaştığımızda damar içine renkli (kontrast) madde verilerek o damarlar anjiyo ekranında görüntülenir.
• Tanı amaçlı görüntüler alındıktan sonra hastaların hemen tümünde tedavi işlemine geçilir. Burada damar açılabilir, embolizasyon yapılabilir ve benzeri işlemler uygulanabilir.
• İşlem sırasında kullanılan kateterler damar içinde ilerlerken hasta hiçbir şekilde ağrı hissetmez.
• Kontrast madde verildiğinde kısa süreli sıcaklık hissi olabilir.
• Bazı işlemler tamamen ağrısızdır ancak balon yapılan işlemlerde balon damarı gerer ve hafif ağrı oluşturabilir.
• Bu nedenle anjiyo işlemlerini sedasyon anestezisi (hafif anestezi) altında yaparız.
• Anjiyo işlemi ağrısız ve konforlu olur.

Anjiyografide kullanılan kteterler: Değişik damarlara girmek içi değişik açılı kateterler kullanılır

Anjiyo sadece tanı mıdır, tedavi de yapılır mı?

Anjiyo sadece damarları görmek için yapılabilir. Ancak günümüzde birçok anjiyo işlemi tedavi amacıyla yapılır. Damar tıkanıklığında balonla genişletme, stent yerleştirme veya damar içindeki sert dokuyu temizleme gibi yöntemler kullanılabilir.

Hangi tedavinin uygulanacağı damar hastalığının yerine, darlığın yapısına, hastanın genel durumuna ve daha önceki tedavilere göre belirlenir.

Kaynaklar

1. Memarian S et al. CIRSE Standards of Practice on Arterial Access for Interventions. Cardiovasc Intervent Radiol. 2023;46(3):302-309. https://doi.org/10.1007/s00270-022-03349-y
2. American College of Radiology (ACR), Radiological Society of North America (RSNA). Catheter Angiography. RadiologyInfo.org. https://www.radiologyinfo.org/en/info/angiocath
3. Mahnken AH et al. CIRSE Clinical Practice Manual. Cardiovasc Intervent Radiol. 2021;44(9):1323-1353. https://doi.org/10.1007/s00270-021-02904-3